XII Festiwal Muzyczny im. Wojciecha Kilara LUSTRA CZŁOWIEK I MASZYNA KONCERT KAMERALNY
Kwartet smyczkowy im. Henryka Mikołaja Góreckiego:
Maciej Grygiel / skrzypce
Jarosław Rzepa / skrzypce
Joanna Głąb / altówka
Mikołaj Cieślak / wiolonczela
LEON KIRCHNER
III Kwartet smyczkowy na smyczki i taśmę
HENRYK MIKOŁAJ GÓRECKI
III Kwartet smyczkowy op. 67 „…pieśni śpiewają
Festiwalowy wieczór kameralny to spotkanie z muzyką dwóch wybitnych kompozytorów XX wieku – Leona Kirchnera i Henryka Mikołaja Góreckiego. W programie znajdą się ich znakomite kwartety smyczkowe – poruszające zarówno siłą emocjonalną, jak i ładunkiem intelektualnym.
W swoim III Kwartecie smyczkowym na smyczki i taśmę (1966) amerykański kompozytor i pianista Leon Kirchner podejmuje śmiały dialog między dwoma światami, konfrontując klasyczne brzmienie kwartetu z dźwiękami elektronicznymi zapisanymi na taśmie. Kompozytor zestawia świat akustyczny i elektroniczny, unikając jednak konfliktu i wrogich napięć. Zamiast tego możemy usłyszeć fascynującą wymianę gestów, „komunikatów” i muzycznych myśli. Kirchner traktuje tu technologię nie jako narzędzie dominujące, lecz partnera, który wspiera ludzką kreatywność. Jak sam mówił: „Muzyka to sztuka, nie nauka”.
Z kolei III Kwartet smyczkowy „…pieśni śpiewają” (1994-1995) Henryka Mikołaja Góreckiego to głęboko poruszająca, niemal obrzędowa medytacja nad przemijaniem. Tytuł – zaczerpnięty z poezji Wielimira Chlebnikowa – odnosi się do rytuału pożegnania ze zmarłym poprzez śpiew. To trwające blisko godzinę, utrzymane w żałobnym nastroju dzieło, pełne repetycji, wolnych temp i hipnotycznych harmonii, przypomina modlitwę zaklętą w dźwięku. Górecki sięga tu również do tradycji (m.in. do muzyki ludowej Podhala i cytatu z Szymanowskiego), tworząc dzieło o przejmującej, emocjonalnej głębi i stawiając odwieczne pytania o istotę ludzkiego istnienia.
